Wat gebeurt er in je kuil na het inkuilen?

Inkuilen & verdichtenGrasMaisInkuilen
Door Silage Safe · bijgewerkt op 5 november 2026 · 5 min lezen
In dit artikel
Kort antwoord

Bij de conservering van een kuil verbruiken het gewas en micro-organismen na het afdekken eerst de laatste zuurstof. Daarna zetten melkzuurbacteriën suikers om in melkzuur en daalt de pH. Na minimaal 6 weken is de kuil stabiel. Elk uur dat de kuil na het aanrijden open blijft, kost zo'n 1,5% droge stof (Groeikracht, Veeteelt 2021).

Hoort bij de gidsKuilvoer maken en conserveren: de complete gids

24-48 uur

na het inkuilen bepalen hoe snel de zuurstof weg is en de verzuring start

Silage Safe
1,5%

droge stof gaat verloren per uur dat de kuil na het aanrijden langer open ligt (praktijkproef met balen)

Groeikracht, Veeteelt mei 2021
6 weken

minimale tijd voordat de kuil stabiel is en open mag

Silage Safe

De kuil is dicht, maar het werk in de kuil begint dan pas. Kuilvoer maken is bewaren zonder lucht. Bacteriën doen het werk, als jij de omstandigheden goed regelt. Wat in de eerste uren en weken misgaat, merk je maanden later aan het voerhek.

Hoe wordt kuilvoer gemaakt?

Kuilvoer is ruwvoer dat zuurstofarm is opgeslagen, zodat fermentatie het voer bewaart. Het proces loopt in vier fases:

  1. Zuurstoffase. Direct na het afdekken ademt het gewas nog. Samen met micro-organismen verbruikt het de laatste zuurstof in de kuil. Dat duurt enkele uren tot dagen, afhankelijk van hoe goed je hebt verdicht en afgedekt. Zolang er zuurstof is, kunnen ongewenste micro-organismen groeien.
  2. Verzuring. Pas als de zuurstof op is, gaan melkzuurbacteriën aan de slag. Ze zetten suikers om in melkzuur en andere zuren, zoals azijnzuur. Daardoor daalt de pH.
  3. Stabiele fase. Is de pH ver genoeg gedaald, dan worden ongewenste bacteriën, gisten en schimmels geremd. Er vormt zich onder andere meer azijnzuur, en dat maakt de kuil stabieler. Zolang er geen lucht of water bij komt, blijft het voer zo goed.
  4. Uitkuilen. Bij het openen komt er weer zuurstof bij het voer, via het snijvlak. Dan kunnen gisten weer actief worden.

Hoe sneller de kuil zuurstofvrij is, hoe meer voederwaarde je behoudt. De eerste 24 tot 48 uur na het inkuilen zijn daarom het belangrijkst. De hele keten van maaien tot voeren staat in de gids kuilvoer maken en conserveren.

Wat doet zuurstof in de kuil en waarom moet hij snel dicht?

Zuurstof is de aan-knop voor broei. Zodra er zuurstof bij het voer komt, worden gisten actief. Die breken suikers en melkzuur af en maken daar warmte van. Doordat melkzuur verdwijnt, stijgt de pH. Dan krijgen ook schimmels een kans, die mycotoxinen kunnen vormen.

Hoe langer de kuil open ligt, hoe langer de zuurstoffase duurt en hoe later de verzuring start. In een praktijkproef met balen van Groeikracht kostte elk uur wachten met afsluiten zo'n 1,5% extra droge stof. Na 2,5 uur was ruim 6% droge stof verloren (Veeteelt, mei 2021). Dek dus af zodra de kuil klaar is. Hoe dat per gewas gaat, staat bij graskuil afdekken.

Zuurstof komt op drie momenten binnen:

  • Bij het inkuilen: door onvoldoende verdichting. Zet genoeg gewicht op de kuil en verdicht ook de randen goed.
  • Tijdens de opslag: door beschadigde folie, slecht afgesloten randen of een afdekking die niet goed aansluit. Controleer de afdekking en herstel schade direct.
  • Bij het uitkuilen: via het snijvlak, zeker als je voer los trekt of de voersnelheid laag is. Voer minimaal 1,5 meter per week door, in de zomer minimaal 2 meter. Meer daarover: de juiste voersnelheid.

Ook regenwater verstoort de conservering: regenwater is veel minder zuur dan een goede kuil en remt de verzuring. Zo voorkom je regenwater in de kuil. Alle tips tegen broei, bij het inkuilen en bij het uitkuilen, staan bij broei in de kuil voorkomen. Een afdeksysteem helpt bij een deel van deze punten, maar geen enkel systeem is een wondermiddel. Elke stap moet kloppen.

Welk drogestofgehalte is goed voor de conservering?

  • Gras: streef naar 35-45% droge stof. Dat product laat zich het best aanrijden (Groeikracht).
  • Snijmais: mik op 32-36% droge stof. Boven 36% neemt de kans op broei en schimmel bij het voeren toe (WUR, Handboek Snijmaïs).

Gras rond 40% droge stof is voor de meeste bedrijven een goed midden. Een hoger percentage kan alleen als je het product fijner hakselt, zodat het genoeg te verdichten is. Houd er ook rekening mee dat een langere veldperiode voederwaarde kost.

Wat gaat er mis bij te nat inkuilen?

Is gras te nat (onder 30-35% droge stof), dan daalt de pH te traag. Water heeft een pH van 7 en remt de verzuring. Daardoor kan boterzuur ontstaan.

Wat gaat er mis bij te droog inkuilen?

Richting of boven 50% droge stof is het product vaak stengelig. Het laat zich lastig genoeg verdichten, er blijft meer zuurstof in en de verzuring gaat trager. De kuil wordt gevoeliger voor broei.

Hoe lang moet kuilvoer fermenteren?

Laat de kuil minimaal 6 weken dicht voordat je gaat voeren. Open je eerder, dan is de pH nog niet ver genoeg gedaald en is het voer niet stabiel. Met de zuurstof die er dan bij komt, kunnen gisten en schimmels snel groeien.

Welke pH hoort bij een goed geconserveerde kuil?

De pH is één signaal naast de andere getallen in je kuilanalyse. Hij hangt samen met de droge stof en het soort kuil. Een natte graskuil (onder 25% droge stof) is goed bij een pH van 3,8 tot 4,2, en hoe droger de graskuil, hoe hoger de pH mag zijn (WUR, Handboek Melkveehouderij). Een maiskuil zit meestal op 4,0 tot 4,2 (WUR, Handboek Snijmaïs). De grenswaarden per droge stof staan bij verzuring en pH van de kuil.

Een te hoge pH kan zowel bij een te droge als bij een te natte kuil voorkomen. Kijk dan ook naar broeigevoeligheid en zuren in je kuilanalyse. Bij een maiskuil kan een hogere pH betekenen dat er te lang zuurstof aanwezig was of dat er minder melkzuur is gevormd.

Wat kost een slechte conservering?

Een rekenvoorbeeld uit de brochure. Een sleufsilo van 50 × 10 × 3 meter bevat met een kleine kop zo'n 1.750 m³ graskuil. Bij 230 kg droge stof per m³ is dat 402.500 kg droge stof. Met een vervangingswaarde van € 0,22 per kg droge stof heeft die kuil € 88.550 aan voederwaarde. Door broei kan al snel 10% extra voederwaarde verloren gaan (brochure Silage Safe, Eurofins Agro). Dat is € 8.855. Dit is indicatief: er zijn geen rechten aan te ontlenen. Het hele voorbeeld staat in de brochure.

Uit de praktijk
“Met Silage Safe hebben we nog maar weinig tot geen verliezen. Zo kunnen we de eiwitten in het gras veel beter behouden.”
Jarne Schuiling, Vries · lees het verhaal
Mark Braad

Twijfel over je kuil?
Mark kijkt graag met je mee. 0514 745050

Neem contact op

Veelgestelde vragen

Wat doen melkzuurbacteriën in de kuil?

Ze zetten suikers om in melkzuur en andere zuren. Daardoor daalt de pH en worden ongewenste bacteriën, gisten en schimmels geremd. Ze werken alleen zonder zuurstof.

Waarom wordt een kuil warm?

Doordat er zuurstof bij het voer komt. Gisten worden dan actief en breken suikers en melkzuur af. Daarbij komt warmte vrij. Dat heet broei.

Wat is kuilen?

Kuilen of inkuilen is het luchtdicht opslaan van vers gras, mais of een ander gewas, zodat het door verzuring houdbaar blijft. Zo heb je het hele jaar ruwvoer voor je koeien.